Motor Sensörü Nedir? – Araç Sensörü Çeşitleri

Araç Sensörleri: Görevler Önemi ve Arıza Belirtileri

Motor Sensörü Nedir? ve Çeşitleri: Araç sensörleri, modern otomobillerin beyni olarak düşünülen elektronik denetim ünitelerine (ECU) hayati bilgiler sağlayarak çoğu mühim fonksiyonu yerine getirir. Bu yazıda, araçlarda kullanılan muhtelif sensörlerin görevlerini, önemini ve arıza emarelerini inceleyeceğiz.

Sensör Çeşitleri ve Görevleri:

Motor Sensörleri:

• Hava Akış Sensörü (MAF): Motora giren hava miktarını ölçer ve hava-yakıt karışımının ayarlanmasına destek olur.
• Manifold Mutlak Basınç Sensörü (MAP): Emme manifoldundaki hava basıncını ölçer ve motorun yükünü hesaplar.
• Soğutma Sıvı Sıcaklık Sensörü: Motor sıcaklığını izler ve soğutma sisteminin çalışmasını denetim eder.
• Oksijen Sensörü (Lambda Sensörü): Egzozdaki oksijen miktarını ölçer ve hava-yakıt karışımının ayarlanmasına destek olur.
• Krank Mili Sensörü: Motorun krank milinin dönüş hızını ve konumunu ölçer ve ateşleme ve enjeksiyon zamanlamasını denetim eder.
• Eksantrik Mili Sensörü: Eksantrik milinin konumunu ölçer ve motorun valf zamanlamasını denetim eder.

Şanzıman Sensörleri:

• Vites Sensörü: Vites konumunu algılar ve gösterge panelindeki vites göstergesine malumat gönderir.
• Devir Sensörü: Şanzımanın devir hızını ölçer ve motorla şanzıman arasındaki devir eşleşmesini sağlar.

Hava Yastığı Sensörleri:

• Çarpışma Sensörü: Bir kaza algıladığında hava yastıklarının şişmesini tetikler.
• Yolcu Sensörü: Yolcu koltuğundaki ağırlığı algılar ve hava yastığının şişme kuvvetini buna göre ayarlar.

Emniyet Sensörleri:

• ABS Sensörleri: Her tekerleğin dönüş hızını izler ve frenleme esnasında tekerleklerin kilitlenmesini önler.
• ESP Sensörleri: Aracın dönüş hızını, yalpalama ve savrulma hareketlerini algılar ve aracın dengesini korumaya destek olur.

Diğer Sensörler:

• Yağmur Sensörü: Yağmur yağdığında otomatik silecekleri çalıştırır.
• Park Sensörü: Aracın park esnasında engellere olan mesafesini ölçer ve sürücüyü uyarır.
• Lastik Basınç Sensörü: Her bir lastikteki hava basıncını izler ve sürücüyü düşük tazyik konusu ile ilgili uyarır.
• Direksiyon Açısı Sensörü: Direksiyon simidinin dönüş açısını ölçer ve elektronik kararlılık denetim sisteminin çalışmasını sağlar.

Sensörlerin Önemi:

Sensörler, araçların güvenli, konforlu ve etraf dostu bir halde çalışması için hayati ehemmiyet taşır. Arızalı bir sensör, aracın performansını, yakıt tüketimini, emisyon değerlerini ve güvenliğini negatif etkileyebilir.

Araç Sensörü Arıza Belirtileri:

• Motorun gayri muntazam çalışması ya da rölantide sarsılması
• Yüksek yakıt tüketimi
• Egzoz emisyon değerlerinde artış
• Motorun geç ya da zor çalışması
• Hava yastığı uyarı lambasının yanması
• ABS ya da ESP sisteminin arıza lambasının yanması
• Frenleme esnasında tekerleklerin kilitlenmesi
• Aracın dengesini kaybetmesi
• Park sensörlerinin ya da lastik tazyik sensörünün arıza uyarıları

Sonuç:

Araç sensörleri, modern otomobillerin en mühim bileşenlerinden biridir. Düzenli olarak denetim edilmeleri ve arızalandıklarında değiştirilmeleri, aracın güvenliğini, performansını ve etraf dostu bir halde çalışmasını garantilemek için önemlidir.

Not: Bu bilgiler genel bilgilere dayanmaktadır. Aracınızın hususi sensörleri ve arıza emareleri için lütfen aracınızın kullanım kılavuzuna ya da yetkili servise danışınız.

Araç Sensörleri ve Görevleri

Modern araçlarda, sürüş güvenliğini ve konforunu artırmak, motor ve emisyon kontrolünü optimize etmek ve sürücüye malumat vermek için çoğu sensör kullanılır. En yaygın kullanılan birtakım sensörler ve görevleri şunlardır:

Motor Sensörleri:

• Hava Akış Sensörü: Motora giren hava miktarını ölçer ve hava-yakıt karışımının ayarlanmasına destek olur.
• Manifold Mutlak Basınç Sensörü: Emme manifoldundaki hava basıncını ölçer ve motorun yükünü hesaplamak için kullanılır.
• Soğutma Sıvı Sıcaklık Sensörü: Motorun sıcaklığını izler ve soğutma sisteminin çalışmasını denetim eder.
• Oksijen Sensörü: Egzozdaki oksijen miktarını ölçer ve hava-yakıt karışımının ayarlanmasına destek olur.
• Krank Mili Sensörü: Motorun krank milinin dönüş hızını ve konumunu ölçer ve ateşleme ve enjeksiyon zamanlamasını denetim eder.

Şanzıman Sensörleri:

• Vites Sensörü: Vites konumunu algılar ve gösterge panelindeki vites göstergesine malumat gönderir.
• Devir Sensörü: Şanzımanın devir hızını ölçer ve motorla şanzıman arasındaki devir eşleşmesini sağlar.

Hava Yastığı Sensörleri:

• Çarpışma Sensörü: Bir kaza algıladığında hava yastıklarının şişmesini tetikler.
• Yolcu Sensörü: Yolcu koltuğundaki ağırlığı algılar ve hava yastığının şişme kuvvetini buna göre ayarlar.

Emniyet Sensörleri:

• ABS Sensörleri: Her tekerleğin dönüş hızını izler ve frenleme esnasında tekerleklerin kilitlenmesini önler.
• ESP Sensörleri: Aracın dönüş hızını, yalpalama ve savrulma hareketlerini algılar ve aracın dengesini korumaya destek olur.

Diğer Sensörler:

• Yağmur Sensörü: Yağmur yağdığında otomatik silecekleri çalıştırır.
• Park Sensörü: Aracın park esnasında engellere olan mesafesini ölçer ve sürücüyü uyarır.
• Lastik Basınç Sensörü: Her bir lastikteki hava basıncını izler ve sürücüyü düşük tazyik konusu ile ilgili uyarır.
• Direksiyon Açısı Sensörü: Direksiyon simidinin dönüş açısını ölçer ve elektronik kararlılık denetim sisteminin çalışmasını sağlar.

Bu listede bulunan sensörler, araçlarda kullanılan sensörlerin yalnızca bir kısmıdır. Farklı araçlarda değişik sensörler de kullanılabilir.

Sensörlerin önemi:

Sensörler, araçların güvenilir ve konforlu bir halde çalışması için hayati ehemmiyet taşır. Arızalı bir sensör, aracın performansını ve güvenliğini negatif etkileyebilir. Bu nedenle, sensörlerin derli toplu olarak denetim edilmesi ve arızalandıklarında değiştirilmesi önemlidir.

Motor Sensörleri nedir?

Modern bir otomobilin Motor Yönetim Sistemi, muhtelif elektronik ve elektrikli bileşenlerden oluşur. Ayrıca bunlar motor sensörlerini, röleleri ve aktüatörleri içerir. Çeşitli motor işlevlerini etkili bir halde tedvir etmek için lüzumlu olan hayati veri parametrelerini aracın Motor Kontrol Birimi’ne sağlarlar.

Genel olarak, Motor sensörleri, muhtelif motor parametrelerini izleyen elektro-mekanik cihazlardır. Bir motor, Termokupllar, Direnç Sıcaklık Dedektörleri (RTD’ler) ve Hall Etkisi sensörleri gibi değişik sensör türleri kullanır.

Sensör Çeşitleri:

Ayrıca, bir termokupl sensörü bir ısı standardize cihazıdır. Sıcaklığı elektrik yüküne dönüştürür. Ayrıca, termokupllar iki değişik iletken kullanır. Ayrıca bu iletkenler bir ya da çok sayıda noktada birbirlerine temas ederler. Böylece voltaj üretirler. Buna karşılık, sinyali ECU’ya elektrik akımı şeklinde gönderirler. Üreticiler genelde Termo-çiftleri ısı sensörleri olarak kullanırlar. Motor Soğutucu Sıcaklığı durumunda olduğu gibi, sıcaklığı ölçer ve denetim ederler .

Ayrıca, RTD’ler ya da Direnç Sıcaklık Dedektörleri de sıcaklığı ölçer. Ancak bunu, RTD elemanının direncini sıcaklıkla ilişkilendirerek yaparlar. Ancak platin, nikel ya da bakır gibi saf metaller RTD elementini oluşturur. Örneğin, bir klima evaporatör ünitesi bu tür prob sensörünü kullanır.

Ayrıca, bir Hall Etkisi sensörü bir dönüştürücü içerir. Ancak çıkış gerilimini manyetik alana göre değiştirir. Tipik olarak, Hall Etkisi sensörleri hızı ya da hızı algılar. Örneğin, otomobillerdeki konumlandırma programları bu tip sensör kullanır. Bu nedenle, üreticiler bu tarz şeyleri krank mili hızını ya da konumunu belirleme etmek için kullandılar.

Ayrıca motor sensörleri, Motor Yönetim Sistemine gerçek zamanlı olarak mühim veri parametreleri sağlar. Ayrıca, bu motor sensörleri devamlı olarak motor parametrelerini izler. Ayrıca ECU’ya birtakım zamanlar verilerde gerçekleştirilen değişimleri sağlarlar. Bu girdilere dayanarak,  ECU doğru hava-yakıt oranını yeniden hesaplar . Ayrıca ateşleme zamanlamasını tekrar hesaplar. Ayrıca, muhtelif yük koşullarında motora makul yakıt miktarını hesaplar ve sağlar.

Günümüz Otomobilinde Aşağıdaki Sensörler Bulunmaktadır:

Ayrıca ECU  , yakıt miktarını hesapladıktan sonrasında muhtelif rölelere ve aktüatörlere sinyaller gönderir. Ateşleme Devresi , Bujiler, Yakıt Enjektörleri , Motor Rölanti Havası Kontrol valfi ve Egzoz Gazı Devridaim (EGR) valfini içerir. Böylece, emisyonları oldukça düşük tutarken olası olan en iyi motor performansını elde eder.

Tüm motor sensörleri ECU’ya bağlı olduğu için, bu tarz şeyleri arıza açısından da izleyebilir. Ayrıca ECU arızalı motor sensörlerinden gelen sinyalleri toplar. Sonra tekrar, ECU onları hafızasında saklar. Böylece, bu arızaları iki yöntemle teşhis edebilirsiniz. İlk olarak ‘arıza kodları’ sayesinde ECU hafızasını okuyarak. Veya vasıta üreticileri tarafınca sağlanan gelişmiş motor teşhis ekipmanı aracılığıyla.

Sıkça Sorulan Sorular?